“Omslag in glastuinbouw krijgt echt een boost”

Programmamanager Jeroen Straver over BioBoost

De Zuid-Hollandse gemeente Westland is lead partner in BioBoost. Als programmamanager is Jeroen Straver aangesteld. Hij is optimistisch over het verloop van BioBoost tot nu toe en de uitvoering van de project activiteiten. “De omslag binnen de glastuinbouw krijgt hiermee écht een boost.”

Wat is jouw rol als programmamanager?
“BioBoost bestaat uit een aantal activiteiten om de samenwerking tussen de stakeholders te versterken en om kennis en ervaring te delen en een aantal proefprojecten. Daarvoor is een bedrag van 5,8 miljoen euro beschikbaar gesteld door de EU en de partners, een fors bedrag. Het is mijn taak om ervoor te zorgen dat deze activiteiten en proefprojecten worden uitgevoerd. Ik houd de voortgang in de gaten, breng partijen bij elkaar en houd zicht op de begroting. Het project is in juni 2016 formeel begonnen. De beginfase stond in het teken van contractvorming, de aanbesteding van de communicatie en de organisatie van een kick-off meeting. Sinds januari kunnen we ons echt focussen op de inhoud van de projecten en de samenwerking.”

Waarom is de gemeente Westland lead partner?
“Westland is het grootste glastuinbouwcluster van Nederland. Voor deze regio zijn biobased glastuinbouw en de circulaire economie erg belangrijk. De prijzen staan onder druk en schaalvergroting is niet voor elke ondernemer mogelijk. Daarom zijn er in de toekomst nieuwe verdienmodellen nodig. Ook zal het Westlandse glastuinbouwcluster duurzamer moeten ondernemen. Biobased tuinbouw biedt nieuwe kansen, die vaak in een totaal andere richting gaan. Als overheid willen we de Westlandse ondernemers graag steunen bij deze omslag. Ze moeten zelf het initiatief nemen – het zijn tenslotte ondernemers – maar wij hebben er ook belang bij dat Westland een economisch sterke regio blijft. Daarom faciliteren we ze. De organisatie en verantwoordelijkheid op ons nemen voor dit project is daar een voorbeeld van ”

Welke proefprojecten lopen er?
“Sommige projecten zetten in op het beter benutten van het restmateriaal bij de teelt van gewassen. Zo kunnen bepaalde vezels bijvoorbeeld worden gebruikt in bouwmaterialen. Deze projecten leren je op een heel andere manier te kijken naar reststromen. Je ziet restproducten niet langer als afval, maar als grondstof. Andere projecten kijken naar een nieuwe toepassing van stoffen in bepaalde producten. Bijvoorbeeld het ontwikkelen van natuurlijke bestrijdingsmiddelen uit zacht fruitafval.”

Wat is er nodig om van BioBoost een succes te maken?
“Belangrijk is de samenwerking in de Triple-Helix: overheid, bedrijfsleven en wetenschap. Zo’n omslag in het denken in een bedrijfstak als glastuinbouw is een omvangrijk proces. Je hebt te maken met compleet nieuwe producten en markten. Glastuinders moeten niet op zichzelf iets nieuws gaan verzinnen, maar meer denken in een keten van aanbieders, verwerkers, handelaren en afzetmarkten. Het betrekken van al die partijen is een grote stap, maar een voorwaarde voor succes.”

Wat kunnen jullie als lead partner doen?
“Wij brengen onder andere de juiste partijen bij elkaar. We hebben daarbij te maken met verschillen in snelheid, culturen en de afstand tussen landen. De eerste contacten beginnen nu te lopen, dat vind ik al positief. De regio’s leren ook van elkaar. In Westland-Oostland hebben we bijvoorbeeld een ondernemersplatform, waar ondernemers ideeën uitwisselen over nieuwe producten en deze ook met elkaar uitwerken. Ik heb nu contact met Vlaamse collega’s om ook daar een dergelijk platform op te zetten.”

Wat zijn voor jouzelf tot nu toe eyeopeners?
“Ik was verrast hoe groot de voedselverwerkingsindustrie in Vlaanderen is. In West-Vlaanderen zijn grote goente- en fruitverwerkende bedrijven gevestigd. Onze Belgische partners, Ilvo, Vives en Inagro, hebben goede contacten met deze bedrijven en beschikken over veel kennis van food-processing. Door met elkaar het gesprek aan te gaan kom je tot verrassende nieuwe ideeën over verwerking, handel en logistiek. En van onze Britse partners kunnen we onder andere nog veel leren over insectenkweek en natuurlijke gewasbeschermingsmiddelen. Sommige afvalstromen uit de tuinbouw zijn geschikt als voedselbron voor het kweken van insecten die weer een belangrijke bron van eiwit zijn voor de voedingsindustrie. Ik heb begrepen dat de Europese vraag naar insecten even groot is als de gehele productie van varkens in België op dit moment. Waarom zouden we als Westland niet een deel van deze markt kunnen veroveren? Op dit gebied hebben we in Westland nog een inhaalslag te maken.”

Ben je tevreden over BioBoost tot nu toe?
“Ja, het is goed dat we dit doen. Het is nodig om over je grenzen heen te kijken wat er elders in Europa gebeurt. Als vergelijkbare regio’s leren we veel van onze partners. BioBoost biedt ons bovendien de gelegenheid Westland ook internationaal op de kaart te zetten. De zoektocht naar nieuwe verdienmodellen is geen rechte lijn van A naar B, maar levert uiteindelijk nieuwe initiatieven op. Ik ben optimistisch over het toekomstige resultaat. Want één ding is zeker: de glastuinbouw gaat ingrijpend veranderen.”

Jeroen Straver

Partners